Toch gebeurt er iets opvallends wanneer mensen langere tijd onderweg zijn in een relatie waarin openheid een plek heeft gekregen. Veel van hen vertellen dat hun lijst met afspraken langzaam korter wordt. Soms verdwijnen er een paar regels. Soms blijven alleen enkele uitgangspunten over. En soms kijken mensen jaren later terug op afspraken die ooit heel belangrijk leken, maar inmiddels nauwelijks nog relevant zijn.

Dat roept een interessante vraag op. Waarom zouden mensen minder regels willen terwijl er juist meer vrijheid en meer complexiteit in hun relatie ontstaat?

De behoefte aan regels is vaak een behoefte aan rust

Wanneer stellen hun relatie openen, bevinden ze zich meestal niet in een situatie waarin alles vanzelfsprekend voelt. Integendeel. Er ontstaan vragen waar eerder nooit over hoefde te worden nagedacht. Wat gebeurt er als iemand verliefd wordt? Wat als een date vaker terugkomt? Wat vertel je wel en niet aan elkaar? Hoe ga je om met jaloezie? Wat gebeurt er als één persoon sneller gaat dan de ander?

Veel afspraken ontstaan vanuit een verlangen naar rust. Mensen proberen niet zozeer controle uit te oefenen op elkaar, maar zoeken houvast. Ze willen voorkomen dat ze elkaar onverwacht pijn doen. Ze willen weten waar ze aan toe zijn. Zeker in het begin kan dat enorm helpen. Het geeft een gevoel van overzicht op een moment waarop nog niemand precies weet hoe alles zal voelen wanneer theorie praktijk wordt.

Daardoor ontstaan soms uitgebreide sets afspraken. Niet omdat mensen elkaar wantrouwen, maar juist omdat ze zorgvuldig willen zijn. Ze proberen vooraf rekening te houden met situaties die misschien ooit zullen ontstaan. Het is een begrijpelijke poging om veiligheid te creëren in een onbekende situatie.

Het leven houdt zich zelden aan afspraken op papier

Na verloop van tijd ontdekken veel mensen iets wat eigenlijk voor iedere relatie geldt. Het leven laat zich niet volledig organiseren.

Je kunt afspreken dat gevoelens voor anderen niet de bedoeling zijn, maar gevoelens houden zich niet aan afspraken. Je kunt afspreken dat een bepaalde situatie nooit zal ontstaan, totdat die zich toch voordoet. Je kunt uren praten over hypothetische scenario’s en vervolgens ontdekken dat de werkelijkheid er heel anders uitziet dan verwacht.

Sommige stellen merken daardoor dat hun aandacht steeds meer verschuift. Niet omdat afspraken waardeloos blijken, maar omdat ze ontdekken dat geen enkele afspraak alle mogelijke situaties kan voorspellen. Iedere nieuwe verbinding brengt weer iets nieuws mee. Iedere persoon roept andere gevoelens op. Iedere fase van een relatie stelt weer andere vragen.

Daardoor ontstaat soms het besef dat de kwaliteit van de gesprekken belangrijker wordt dan de volledigheid van de regels.

Achter veel regels zit een gevoel

Wanneer mensen terugkijken op afspraken die ze ooit maakten, ontdekken ze vaak dat die afspraken eigenlijk ergens anders over gingen.

Een regel over overnachtingen ging misschien over de angst om vervangen te worden. Een afspraak over hoeveel details gedeeld moesten worden ging misschien over de behoefte aan betrokkenheid. Een grens rondom verliefd worden ging misschien over onzekerheid over de eigen plek in de relatie.

Dat maakt regels niet verkeerd. Integendeel. Ze kunnen helpen om behoeften zichtbaar te maken die anders verborgen blijven.

Toch beschrijven veel mensen dat er iets verandert wanneer ze die onderliggende gevoelens beter leren kennen. De aandacht verschuift van het handhaven van de afspraak naar het begrijpen van wat er werkelijk nodig is. Het gesprek gaat minder over gedrag en meer over behoeften.

Daardoor worden sommige regels vanzelf minder belangrijk. Niet omdat de behoefte verdwenen is, maar omdat mensen leren om rechtstreeks over die behoefte te praten.

Vertrouwen ontstaat op een andere manier dan verwacht

Veel mensen denken dat vertrouwen voortkomt uit zekerheid. Dat je elkaar kunt vertrouwen wanneer alles voorspelbaar blijft en wanneer afspraken strikt worden nageleefd.

Voor sommige stellen blijkt vertrouwen juist op een andere manier te groeien.

Ze ontdekken dat vertrouwen ontstaat doordat moeilijke gesprekken gevoerd worden. Doordat iemand eerlijk vertelt wat er speelt, ook wanneer dat ongemakkelijk is. Doordat gevoelens niet verborgen worden gehouden totdat het te laat is. Doordat partners steeds opnieuw ervaren dat ze elkaar kunnen vertellen wat er werkelijk leeft.

Dat soort ervaringen bouwen een ander soort vertrouwen op. Een vertrouwen dat niet gebaseerd is op de afwezigheid van risico’s, maar op de manier waarop mensen met risico’s omgaan wanneer ze zich voordoen.

Sommige mensen beschrijven dat als een kantelpunt. Ze voelen zich niet langer veilig omdat er regels bestaan. Ze voelen zich veilig omdat ze weten hoe hun partner handelt wanneer situaties ingewikkeld worden.

Van regels naar waarden

Een ontwikkeling die in veel langdurige open relaties zichtbaar wordt, is de verschuiving van regels naar waarden.

In het begin zijn er vaak afspraken over concrete situaties. Na verloop van tijd blijven er eerder principes over. Eerlijkheid. Respect. Rekening houden met elkaar. Verantwoordelijkheid nemen voor keuzes. Elkaar informeren wanneer iets belangrijk wordt.

Waarden blijken vaak beter bestand tegen onverwachte situaties dan regels. Een regel probeert vooraf te bepalen wat er moet gebeuren. Een waarde helpt mensen om ook in nieuwe omstandigheden keuzes te maken die passen bij de relatie die ze samen willen hebben.

Daardoor voelen sommige relaties na verloop van tijd paradoxaal genoeg stabieler met minder regels dan daarvoor met veel regels.

Minder regels betekent niet minder grenzen

Wanneer mensen horen dat iemand weinig afspraken heeft binnen een open relatie, ontstaat soms het beeld dat alles maar moet kunnen.

Dat is meestal niet wat mensen bedoelen.

Grenzen verdwijnen niet wanneer regels verdwijnen. Vaak worden grenzen juist duidelijker. Alleen liggen ze minder vast in een lijst met afspraken en meer in het vermogen om eerlijk aan te geven wat wel en niet goed voelt.

Dat vraagt soms meer van mensen dan een vaste regel. Een afspraak kan immers houvast bieden. Een grens vraagt voortdurende aandacht. Je moet blijven voelen wat er speelt. Blijven communiceren. Blijven onderzoeken wat je nodig hebt.

Veel mensen die uiteindelijk minder regels willen, beschrijven niet een relatie met minder betrokkenheid. Ze beschrijven juist een relatie waarin betrokkenheid een actievere vorm heeft gekregen.

Niet iedere relatie ontwikkelt zich dezelfde kant op

Het is belangrijk om te benoemen dat niet iedereen uiteindelijk minder regels wil.

Sommige mensen voelen zich prettig bij duidelijke afspraken. Zij ervaren rust wanneer verwachtingen expliciet zijn. Voor hen vormen afspraken geen beperking maar een manier om goed voor elkaar te zorgen.

Er bestaat daarom geen ideaal aantal regels. De vraag is niet hoeveel afspraken een relatie zou moeten hebben. De vraag is eerder of de afspraken nog doen waarvoor ze ooit zijn gemaakt.

Wanneer regels helpen om verbinding, veiligheid en vertrouwen te ondersteunen, kunnen ze heel waardevol zijn. Wanneer ze vooral worden gebruikt om onzekerheid onder controle te houden die eigenlijk ergens anders vandaan komt, ontstaat vaak een ander gesprek.

Wat mensen onderweg ontdekken

Misschien is dat wel de belangrijkste reden waarom sommige mensen uiteindelijk minder regels willen in hun relatie. Niet omdat regels slecht zijn, maar omdat ze ontdekken dat veiligheid ergens anders ontstaat dan ze aanvankelijk dachten.

In het begin lijkt veiligheid vaak samen te hangen met voorspelbaarheid. Met weten wat er gaat gebeuren. Met afspraken die risico’s beperken.

Later ontdekken sommige mensen dat veiligheid ook kan ontstaan uit vertrouwen, eerlijkheid en het vermogen om moeilijke gesprekken te voeren. Ze ervaren dat hun relatie niet sterk wordt doordat alles gecontroleerd blijft, maar doordat ze samen leren omgaan met situaties die niet gecontroleerd kunnen worden.

Voor hen verschuift de basis van de relatie langzaam. Minder naar afspraken op papier en meer naar de ervaring dat ze elkaar ook kunnen blijven vinden wanneer het leven zich anders ontwikkelt dan verwacht.

Sta je open voor het verkennen van nieuwe relatieregels? Schrijf je nu gratis in op SecondLove